© 2026 تخفیفان قشم — تمامی حقوق محفوظ است.
© 2026 تخفیفان قشم — تمامی حقوق محفوظ است.
همه چيز درباره دره ستارگان قشم؛ از شکل گيري زمين شناسي و افسانه هاي محلي تا بهترين زمان بازديد، عکاسي و اصول سفر مسئولانه
دره ستارگان قشم از آن جاهايي است که کافي است يک بار تصويرش را ببينيد تا در فهرست جاهاي ديدني سفر بعدي شما قرار بگيرد. ستون هاي سنگي بلند، ديواره هاي فرسايشي عجيب، شيار هاي عميق و حجم هايي که انگار از سطح يک سياره ديگر به زمين منتقل شده اند، همگي در يک منطقه نه چندان بزرگ جمع شده اند و منظره اي فرازميني ساخته اند.
اين دره در نزديکي روستاي برکه خلف قرار دارد و بخشي مهم از ژئوپارک قشم به حساب مي آيد؛ منطقه اي که به خاطر تنوع فرم هاي زمين شناسي و فرسايش، در فهرست ژئوپارک هاي جهاني يونسکو ثبت شده است. دره ستارگان قشم نه فقط يک جاذبه تصويري براي عکاسي، بلکه يک کلاس درس زنده براي شناخت فرسايش، رسوب گذاري و رفتار لايه هاي سنگي در شرايط اقليمي خشک است.
در اين راهنما تلاش شده است دره ستارگان را از زاويه يک مسافر کنجکاو و همزمان يک علاقه مند به طبيعت بررسي کنيم؛ از موقعيت و مسير دسترسي تا تاريخچه شکل گيري، ويژگي هاي زمين شناسي، افسانه هاي محلي، نکات عملي بازديد و توصيه هاي مربوط به سفر مسئولانه. به اين ترتيب وقتي پا به دره ستارگان مي گذاريد، تصويري کامل تر از آنچه مي بينيد در ذهن خواهيد داشت.
دره ستارگان در بخش جنوب شرقي جزيره قشم و در نزديکي روستايي به نام برکه خلف قرار گرفته است. فاصله دره از شهر قشم حدود بيست تا بيست و دو کيلومتر است و مسير اصلي آن از جاده قشم به سمت سوزا و سپس فرعي روستاي برکه خلف ادامه پيدا مي کند. بعد از عبور از روستا، يک جاده خاکي کوتاه شما را به ورودي ژئو سايت دره ستارگان مي رساند.
دسترسي به دره ستارگان قشم براي مسافران کار دشواري نيست. مي توانيد با خودرو شخصي، تاکسي دربست، ون هاي گردشگري يا تورهاي گروهي خود را به اين منطقه برسانيد. در نزديکي ورودي دره، پارکينگ و بخشي براي توقف خودرو ها در نظر گرفته شده است. از آنجا مسير بازديد به صورت پياده و از روي مسير هاي مشخص شده ادامه پيدا مي کند.
اگر به دنبال تجربه اي آرام تر هستيد، بهتر است بازديد را خارج از ساعات اوج شلوغي برنامه ريزي کنيد؛ يعني صبح زود يا نزديک غروب. در اين ساعات هم هوا ملاتر است و هم احتمال اين که در عکس هاي شما جمعيت زياد ديده شود کمتر خواهد بود.
دره ستارگان قشم محصول يک حادثه کوتاه مدت نيست، بلکه نتيجه ميليون ها سال تغيير و تحول در پوسته زمين است. اين منطقه در گذشته بخشي از بستر دريا بوده و رسوبات دريايي مختلف شامل ماسه، گل، سيلت و مواد آهکي به مرور روي هم انباشته شده اند. با بالا آمدن بستر دريا و خشک شدن منطقه، لايه هاي رسوبي به صورت سنگ هاي نسبتا نرم و ناهمگن ظاهر شده اند.
پس از آن، نوبت نقش آفريني عوامل فرسايشي رسيده است. بارش هاي سيل آسا، رواناب هاي سطحي، باد هاي پر سرعت و تغييرات دمايي شب و روز، همگي به تدريج روي اين لايه ها کار کرده اند. بخش هاي نرم تر سنگ سريع تر شسته و حل شده اند و بخش هاي مقاوم تر به صورت ستون ها، ديواره ها و تيغه هاي سنگي باقي مانده اند. نتيجه اين فرسايش نامتوازن همان چيزي است که امروز به نام دره ستارگان قشم مي شناسيم.
بسياري از زمين شناسان دره ستارگان را نمونه خوبي از فرسايش ديفرانسيلي مي دانند؛ يعني جايي که لايه هاي متفاوت از نظر جنس و مقاومت، تحت يک شرايط اقليمي يکسان، رفتار متفاوتي نشان مي دهند. همين تفاوت رفتار است که فرم هاي سوررئال و غير عادي دره را ساخته است.
دره ستارگان قشم تلفيق شگفت انگيزي از فرم هاي ژئومورفولوژي است. در طول مسير، با انواع ستون هاي سنگي، مخروط هاي فرسايشي، شيار هاي عمودي، ديواره هاي لايه لايه و حفره هاي بزرگ و کوچک رو به رو مي شويد. هر کدام از اين ساختار ها نتيجه ترکيب خاصي از جنس سنگ، شيب زمين، جهت باد و مسير آب هاي سطحي است.
در ميان فرم هاي مختلف، ستون هاي باريک و بلند که روي آن ها حجمي شبيه کلاهک يا تخته سنگ قرار گرفته به چشم مي خورد؛ ساختاري که در زيست بوم هاي خشک به آن هودو گفته مي شود. در اين هودو ها، بخش زيرين نرم تر و سريع تر فرسايش يافته، در حالي که کلاهک بالايي که از جنس مقاوم تري است، مدتي طولاني تر باقي مانده و تا حد زيادي مثل يک چتر، لايه هاي زيرين را محافظت کرده است.
در بخش هاي ديگر دره، حفره هاي نيم کروي يا نامنظم را مي بينيد که در بدنه ديواره ها فرو رفته اند. اين حفره ها اغلب در محل تمرکز بيشتر آب يا ترک هاي اوليه شکل گرفته و به مرور زمان بزرگ تر شده اند. در بعضي نقاط، اين حفره ها آن قدر به هم نزديک شده اند که شبکه اي از تونل هاي کوتاه و گذرگاه هاي باريک را ساخته اند.
ترکيب تمام اين فرم ها، به ويژه در نور ملايم صبح يا نزديک غروب، فضايي خلق مي کند که بيشتر شبيه صحنه يک فيلم علمي تخيلي است تا يک دره در جنوب ايران. همين تضاد ميان خشکي اقليم و زيبايي پر جزئيات فرم هاي سنگي است که دره ستارگان قشم را به يکي از خاص ترين جاهاي ديدني جزيره تبديل کرده است.
دره ستارگان قشم فقط از ديد علمي جذاب نيست؛ از نگاه فرهنگي و باورهاي محلي هم اين منطقه پر از داستان و روايت است. نام محلي دره در گويش مردم منطقه «استاله کفته» يا «استاره کفته» است؛ يعني جايي که ستاره افتاده است. طبق يکي از افسانه ها، روزگاري ستاره اي از آسمان بر زمين سقوط کرده و شکل عجيب سنگ ها و ستون ها حاصل همان برخورد است.
افسانه ديگري مي گويد دره ستارگان محل رفت و آمد جن ها و ارواح است و شب ها صداهاي عجيب و ناشناخته اي از ميان ديواره ها شنيده مي شود. شکل خاص ستون ها، فرياد باد در بين شيار ها و انعکاس صدا در مسير هاي باريک، همگي باعث شده اند صداهاي غير معمولي در شب شنيده شود و همين موضوع در گذشته به حضور موجودات فرا طبيعي نسبت داده شده است.
هرچند امروز اين روايت ها بيشتر جنبه داستاني و فرهنگي دارند، اما هنوز هم بسياري از بومي ها ترجيح مي دهند شب هنگام وارد عمق دره نشوند. براي گردشگران، آشنايي با اين افسانه ها تجربه بازديد را جذاب تر مي کند و نشان مي دهد که چگونه طبيعت مي تواند تخيل انسان را شکل دهد.
اقليم قشم گرم و مرطوب است و طبيعي است که زمان بازديد، تاثير مستقيم بر کيفيت تجربه شما در دره ستارگان داشته باشد. بهترين فصل هاي سفر به دره ستارگان قشم معمولا پاييز، زمستان و اوايل بهار است؛ زماني که دما معتدل تر، رطوبت کمتر و پياده روي در فضاي باز تحمل پذير تر است. در تابستان، گرما و شرجي مي تواند بازديد را خسته کننده و حتي خطرناک کند.
از نظر ساعت روز، بهترين زمان بازديد معمولا صبح زود يا ساعات نزديک غروب است. در اين ساعات، نور ملايم تر است، سايه ها فرم هاي سنگي را بهتر نشان مي دهند و احتمال آفتاب سوختگي يا گرما زدگي کمتر است. اگر قصد عکاسي حرفه اي داريد، همين بازه ها بهترين فرصت براي ثبت رنگ ها و بافت هاي ديواره ها به حساب مي آيند.
در شب، آسمان دره ستارگان بسيار پر ستاره و تماشايي است؛ اما به دليل محدوديت هاي ايمني، ساعات رسمي بازديد معمولا تا حدود غروب آفتاب تنظيم مي شود. براي عکاسي نجومي يا بازديد شبانه حتما بايد با مجوز و همراه راهنماي محلي عمل کنيد.
هرچند مسير هاي اصلي دره ستارگان قشم براي عموم گردشگران طراحي شده است، اما رعايت چند نکته ساده مي تواند از خستگي، آسيب يا خطر جلوگيري کند. اولين نکته، انتخاب کفش مناسب است. کفش پياده روي يا کتاني با کفي زبر و مقاوم، بهترين انتخاب براي عبور از روي سنگ ها و شيب هاي شني است. استفاده از دمپايي يا کفش صاف، ريسک سر خوردن را بالا مي برد.
نکته دوم، همراه داشتن آب کافي و محافظت در برابر آفتاب است. حتي در فصل هاي خنک، نور مستقيم خورشيد در فضاي باز آزار دهنده است. کلاه، عينک آفتابي و کرم ضد آفتاب را فراموش نکنيد و سعي کنيد پيش از ورود به دره، آب کافي براي کل مدت بازديد همراه داشته باشيد. در روز هاي شلوغ ممکن است نزديک سايت، غرفه هاي فروش آب و خوراکي فعال باشند، اما بهتر است از قبل آماده باشيد.
نکته سوم، رعايت مسير هاي مشخص شده است. بعضي بخش هاي دره، شيب هاي لغزنده يا لبه هاي خطرناک دارند که براي عکاسي يا کنجکاوي بيش از حد، وسوسه انگيز به نظر مي رسند. اما خروج از مسير هاي تعيين شده هم براي شما خطرناک است و هم باعث آسيب به فرم هاي حساس سنگي مي شود. اگر براي اولين بار به دره ستارگان قشم مي رويد، استفاده از راهنماي محلي انتخاب هوشمندانه اي است.
دره ستارگان يک سوژه ايده آل براي عکاسي است؛ چه با گوشي موبايل عکس بگيريد و چه با دوربين حرفه اي. براي ثبت عکس هاي بهتر، سعي کنيد از يک نقطه ثابت چند زاويه مختلف را امتحان کنيد. عکاسي از پايين به سمت آسمان، ارتفاع ستون ها و فرم هاي کشيده را به خوبي نشان مي دهد، در حالي که عکاسي از نقاط بالاتر، طرح کلي دره و چينش ستون ها را در کادر قرار مي دهد.
حضور يک يا دو نفر در کادر، به خصوص وقتي در ميان ستون ها يا نزديک ديواره ها قرار مي گيرند، به بيننده کمک مي کند مقياس واقعي دره ستارگان قشم را درک کند. با اين حال، مراقب باشيد سوژه انساني آن قدر نزديک لبه ها يا در نقاط خطرناک قرار نگيرد که براي يک عکس، ريسک ايمني بالا برود.
دره ستارگان قشم ميراث طبيعي همه ما است و حفظ آن به رفتار هر بازديد کننده بستگي دارد. اولين و مهم ترين گام، مديريت زباله است. هر چيزي که با خود به دره مي بريد، بايد دوباره همراه شما از منطقه خارج شود. رها کردن بطري، پاکت خوراکي يا حتي ته سيگار در شکاف ها و حفره ها، علاوه بر زشت کردن منظره، جمع آوري را براي آينده بسيار دشوار مي کند.
کار مهم ديگر، خودداري از تخريب عمدي ديواره ها و فرم هاي سنگي است. نوشتن يادگاري، شکستن برجستگي ها يا تکان دادن تکه هاي سست سنگ، همگي مستقيما به چهره دره ستارگان آسيب مي زند. هر شياري که امروز به نظر شما يک خط ساده روي سنگ است، در واقع نتيجه سال ها يا قرن ها فرسايش طبيعي است که با يک خط يادگاري از بين مي رود.
انتخاب تور ها و راهنمايان محلي که روي اصول سفر پايدار تاکيد دارند، راه ديگري براي کمک غير مستقيم به حفاظت از دره ستارگان قشم است. هرچه تقاضا براي گردشگري مسئولانه بيشتر شود، انگيزه براي مديريت بهتر و مراقبت دقيق تر از اين ژئو سايت نيز افزايش پيدا مي کند.
دره ستارگان قشم فقط يک دره زيبا نيست؛ ترکيب نادري از علم، افسانه، هنر فرسايش و تجربه حسي است. از منظر علمي، اين منطقه يک آزمايشگاه طبيعي براي بررسي فرسايش، ساختار لايه هاي رسوبي و شکل گيري فرم هاي ژئومورفولوژي در اقليم خشک است. از منظر فرهنگي، افسانه هاي ستاره افتاده، جن ها و صداهاي شبانه، روايتي زنده از تخيل مردم در برخورد با طبيعت غير معمول را نشان مي دهد.
از نگاه يک مسافر معمولي هم، دره ستارگان قشم يک تجربه منحصر به فرد است؛ راه رفتن بين ستون هاي بلند، نگاه کردن به آسمان از ميان شکاف ها، شنيدن صداي باد در شيار ها و ثبت عکس هايي که در کمتر جاي ديگري مي توان مشابهش را پيدا کرد. اگر راهي قشم مي شويد، حتما براي بازديد از دره ستارگان زمان جدا کنيد و با احترام به محيط زيست، اجازه دهيد اين جاذبه شگفت انگيز براي سال هاي طولاني ديگر هم دست نخورده باقي بماند.
به اين ترتيب، دره ستارگان قشم براي شما فقط يک لوکيشن اينستاگرامي نخواهد بود، بلکه تجربه اي عميق تر از ارتباط ميان زمان، سنگ، افسانه و حضور انسان در دل طبيعت خواهد شد؛ تجربه اي که به سختي فراموش مي شود.